Voyvoda nedir?

Osmanlı Devletinde Eflak-Boğdan yöneticilerine ve 17. yüzyıldan sonra kazalarda vezirler adına vergi toplayan görevlilere verilen advoyvoda

Voyvoda, İslavca bir kelime olup, "yönetici, reis, vali" vs. manalarına gelmektedir. Slav ülkelerinde önceleri ordu kumandanlarına ve daha sonra da hükümdarlara Voyvoda deniliyordu. Fatih Sultan Mehmed Han zamanında Eflak’ın Osmanlı tabiiyeti altına girmesiyle (1467) voyvodalar, padişahlar tarafından tayin edilmeye başlandı. 1716 yılına kadar voyvodalar yerli beylerden tayin edildi. 1716-1821 tarihleri arasında Divan-ı hümayunda tercüman olarak görev yapan Fenerli Rumlar voyvoda tayin edilmeye başlandı. Bu uygulamaya da 1822 yılında son verilerek, tekrar yerli beyler voyvoda tayin edilir oldu. Voyvodalar 1826 Akkerman Antlaşmasıyla 7 yıl müddetince hüküm sürme selahiyetine sahip oldular. 1829 Edirne Antlaşmasıyla da, voyvodalar üzerindeki Osmanlı hakimiyeti oldukça azaldı. 24 Ocak 1859’da Boğdan ve Eflak’ta prens seçilen AlbayCuza’nın önderliğinde Rumen birliğinin kurulmasından sonra voyvodalık sistemi kaldırıldı.

Diğer taraftan voyvodalık 17. yüzyılın başından itibaren başlayarak gelişen iltizam usulü (devlet gelirlerini, birisinin, bedelini taksitle ödeyeceğini kefil göstererek toplamak) içinde yaygınlaştı. Eyalet valileri ve sancak mutasarrıfları kendilerine tevcih olunan eyalet ve sancakların kazalarına kendi kapı halkından veya bölgenin ileri gelenlerinden birini voyvoda tayin ederlerdi. Timar ve zeamet üsulünün geçerli olduğu yerlerde voyvodalar yalnızca mukataat ve hass kısmının gelirlerini toplardı. Tanzimattan sonra voyvodalık kaldırılarak kazalara kaymakamlar tayin edilmeye başlandı.

Sözlükte "voyvoda" ne demek?

1. Osmanlıların eflak ve buğdan beylerine verdikleri san.

--Reklam--